Aristoteles in Hoogstraten

In de ‘kathedraal van de Kempen’ toont het heerlijke houtsnijwerk van misericorden soms de wildste fantasieën in de stilste ruimte van de kerk. Vroeger bleven ze buiten het bereik van vrome gelovigen, kanunniken daarentegen konden hier gniffelen. Neem nu die arme Aristoteles. Hij had zijn leerling Alexander de Grote gewaarschuwd voor de charmante Phyllis, maar de jonge Indische nam weerwraak: de filosoof werd nu zelf verliefd op haar en liet zich zelfs berijden. Het verhaal met oosterse wortels was erg bekend in de dertiende eeuw in een Middelhoogduitse en een Franse versie. Toen werd Aristoteles’ werk in Europa herontdekt en het verhaal werd voer voor filosofen en theologen die zich bedreigd voelden door het denken van de oude Griek. Drie eeuwen later inspireerde het nog Albrecht Gelmers die dit gestoelte in 1548 voltooide. Kort daarop zou het Concilie van Trente elk werelds onfatsoen in kerken verbieden… In amazonezit op haar Aristoteles blijft Phyllis het intussen in de Sint-Katharina best prettig vinden.

Foto : © Stedelijk Museum Hoogstraten