Van ´t Lam Gods geslagen

Op Het Lam Gods van Van Eyck kijkt het lam ons na restauratie veel indringender aan, en samen met die haast bezwerende blik lijkt de positie van de oren een onnatuurlijke ingreep. Het geslachte lam zelf, dat zijn bloed stort in de kelk, staat wonderlijk genoeg nog rechtop en symboliseert de levende Christus. Aan die rechte houding zijn we wellicht net iets te gewoon geraakt om nog te begrijpen wat Van Eyck bedoelde. En misschien schuilt er ook achter dat onnatuurlijk kopje iets symbolisch. Iets van een andere orde dan die van de natuur in het denken van de middeleeuwers.
Toch zou men zich kunnen afvragen of de grote aandacht die nu naar die ogen gaat, ook de perceptie was van de 15de-eeuwer en van alle latere toeschouwers in de Vijdkapel. Het kopje is kleiner dan de meeste hoofden op het veelluik, zelfs kleiner dan de vele boeken die her en der te zien en zelfs haast te lezen zijn. En als men de plaats van het lam in de polyptiek bekijkt, heel centraal maar tegelijk ook minimaal door de perspectiefwerking, dan lijkt elke detailopname een valse indruk op te roepen.
Ik passeerde al een paar keer langs de glazen wand van het restauratieatelier in het MSKG. Ik kijk uit naar het ogenblik dat het middenpaneel weer zijn plaats krijgt in het veelluik.

OPEN